Sáng 24/4 (tức ngày 8/3 âm lịch), tại Khu di tích Quốc gia đặc biệt Đền thờ Lê Hoàn, xã Xuân Lập long trọng tổ chức Lễ hội Đền thờ Lê Hoàn năm 2026, kỷ niệm 1021 năm ngày mất Anh hùng dân tộc Hoàng đế Lê Đại Hành.

Dự lễ hội về phía tỉnh Thanh Hóa có đồng chí: Trịnh Tuấn Sinh, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ tỉnh; các đồng chí Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy: Lê Tiến Lam, Phó Chủ tịch Thường trực HĐND tỉnh; Đào Xuân Yên, Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy; Thiếu tướng Tô Anh Dũng, Giám đốc Công an tỉnh; Đỗ Thị Toán, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh; Mai Văn Hải, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Sao Vàng; đồng chí Đầu Thanh Tùng, Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh; lãnh đạo các sở, ban, ngành, đoàn thể cấp tỉnh; đại diện dòng họ Lê Việt Nam.

Về phía xã Xuân Lập có các đồng chí: Phạm Văn Tuấn, Bí thư Đảng ủy; Đỗ Kim Thọ, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã; Hoàng Vũ Thạo, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã; các đồng chí Uỷ viên BTV Đảng ủy; lãnh đạo chủ chốt các xã : Lam Sơn, Sao Vàng, Thọ Xuân, Thọ Long, Xuân Tín, Thọ Lập cùng đông đảo Nhân dân, du khách thập phương.

Lễ hội bắt đầu với nghi thức truyền thống rước kiệu, dâng hương, tấu trình chúc văn kính cáo anh linh Hoàng đế Lê Đại Hành và các bậc tiền nhân.

Trong không khí trang nghiêm, thành kính, các đại biểu đã dâng hương tưởng nhớ công đức Vua Lê Đại Hành.

Anh hùng dân tộc Lê Hoàn sinh ngày 15 tháng 7 năm Tân Sửu 941, tại làng Trung Lập, thuộc Ái Châu, nay là xã Xuân Lập, tỉnh Thanh Hóa. Trong bối cảnh đất nước bị các thế lực địa phương nổi lên và cát cứ gây loạn 12 sứ quân, ông đã sớm gia nhập đội quân của Đinh Bộ Lĩnh và được giao 2.000 quân sĩ đánh dẹp 12 sứ quân, được phong giữ chức Thập đạo tướng quân, điện tiền đô chỉ huy sứ, cai quản quân đội của đất nước Đại Cồ Việt. 

Năm 979, vua Đinh Tiên Hoàng băng hà, Vệ vương Đinh Toàn lên ngôi khi mới 6 tuổi, triều chính rối ren, ngoại bang lăm le xâm chiếm. Trước bối cảnh ấy, Thái hậu Dương Vân Nga cùng văn võ bá quan đã đồng thuận tôn Thập đạo tướng quân lên ngôi vua.

Lê Hoàn lên ngôi năm 980, thân chinh thống lĩnh quân đội, đánh tan quân xâm lược nhà Tống, giữ yên bờ cõi phía Bắc của đất nước.

Năm 982, hoàng đế Lê Đại Hành dẫn quân hàng phục Chiêm Thành, bảo vệ yên ổn cương vực lãnh thổ phía Nam. Đây được xem là cuộc Nam phạt đầu tiên trong lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam.

Sự nghiệp chống Tống, bình Chiêm của Hoàng đế Lê Đại Hành mãi mãi là niềm tự hào trong lịch sử chống ngoại xâm của đất nước. Không chỉ có tài thao lược, hoàng đế Lê Đại Hành còn là nhà ngoại giao xuất sắc, thực hiện nhiều cải cách tiến bộ trong phát triển nông nghiệp, tuyển dụng nhân tài... xây dựng Đại Cồ Việt trở thành một quốc gia hưng thịnh thời bấy giờ.

Năm 1005, Hoàng đế Lê Đại Hành băng hà, thọ 64 tuổi. Để tưởng nhớ công đức cao dày của vị anh hùng kiệt xuất, Nhân dân đã lập đền thờ ông tại làng Trung Lập, xã Xuân Lập.

 Năm 2018, Thủ tướng Chính phủ ký quyết định công nhận đền thờ Lê Hoàn là Di tích quốc gia đặc biệt.

Lễ hội có nhiều nội dung, trong đó đặc sắc nhất là các lễ tục tái hiện đời sống văn hóa của quân dân dưới thời Tiền Lê, tổ chức nhiều trò chơi, trò diễn dân gian... Với những giá trị to lớn và nét độc đáo, năm 2023, Lễ hội đền thờ Lê Hoàn đã được ghi danh vào Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia.

 
‎ Lễ hội đền thờ Lê Hoàn năm 2026, Kỷ niệm 1021 năm ngày mất Anh hùng dân tộc Lê Hoàn (08/3 Ất Tỵ 1005 - 08/3 Bính Ngọ 2026) diễn ra trong 3 ngày, bắt đầu từ ngày 22/4-24/4/2026 (tức từ ngày 06/3 - 08/3 năm Bính Ngọ). Lễ hội không chỉ tôn vinh công đức và sự nghiệp của anh hùng dân tộc Lê Hoàn và những người có công trong lịch sử dựng nước và giữ nước; thể hiện sự tri ân sâu sắc của thế hệ hôm nay đối với di sản văn hóa của cha ông để lại mà còn quảng bá, giới thiệu giá trị lịch sử, văn hóa, vẻ đẹp của đất và người Xuân Lập đến du khách trong và ngoài tỉnh./.

Trịnh Vân, Trung tâm Cung ứng dịch vụ công xã Xuân Lập